وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی در این مراسم گفت: با توجه به اهمیت هنر سفال و مضامین ایرانی اسلامی كه در این هنر قرار دارد امیدواریم شاهد پویایی بیشتر این هنر و آثار ارزنده تری باشیم كه قابل ارائه در عرصه جهانی باشد.

سید محمد حسینی ضمن قدردانی از مسئولان و هنرمندان در برگزاری دوسالانه سفال گفت: امید است با خلاقیت، ابتكار و نوآوری بیشتر در زمینه هنر سفال، شاهد برنامه‌های بهتری در این حوزه باشیم.

مدیر كل هنرهای تجسمی نیز در این مراسم با اشاره به رشد كمّی و كیفی دهمین دوسالانه ملی سفال معاصر ایران نسبت به دوره‌های قبل گفت: دهمین دوره دوسالانه سفال قابل مقایسه با دوره‌های قبل نیست و در این دوره، آثار به لحاظ كمی افزایش چشمگیری داشت و از نظر كیفی نیز آثار رشد كرده‌اند.

محمود شالویی ادامه داد: آثار دوسالانه سفال قابلیت آن را دارند كه در خارج از كشور نیز نمایش داده شود و بعد از بازگشت هنرمند اتریشی از دوسالانه سفال به كشور خود و بیان مشخصه‌های این دوسالانه، در خواستی از اتریش برای برگزاری نمایشگاهی از آثار دوسالانه در این كشور شده است. همچنین هیئتی از كشور كره جنوبی نیز كه آثار دوسالانه را دیده‌اند، برای برگزاری نمایشگاه آثار دوسالانه در كشور خود اعلام آمادگی كرده‌اند.

شالویی با تأكید بر حمایت از هنرمندان سفال گفت: معاون هنری برای خرید آثاری از دوسالانه سفال قول مساعد دادند و هفته آینده از سوی مؤسسه توسعه هنرهای تجسمی معاصر، آثاری از این دوسالانه خریداری می‌شود.

مدیر كل هنرهای تجسمی در ادامه گفت: امروز دهمین دوسالانه سفال پایان می‌یابد، اما پرونده سفال را بسته تلقی نكنید و امیدواریم با توجهی كه به هنر سفال به‌عنوان هنری ایرانی و ملی می‌شود، شاهد نمایشگاه‌های متعدد و پررونق سفال باشیم.

شالویی همچنین با اشاره به راه‌اندازی خانه سفال از وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی و معاون هنری وزارت ارشاد خواستار حمایت برای تجهیز امكانات خانه سفال شد.

مدیر كل هنرهای تجسمی در پایان از انجمن هنرمندان سفالگر ایران و هنرمندان سفال، اداره كل فرهنگ و ارشاد اسلامی و انجمن سفال سمنان ، انجمن سفال شاهرود و موزه هنر امام علی(ع) در برگزاری دوسالانه قدردانی كرد.

دبیر دهمین دوسالانه ملی سفال نیز در این مراسم گفت: دهمین دوسالانه ملی سفال و سرامیک ایران به سرانجام خود رسید. این رویداد همچون همۀ فعالیتهای بشری شامل توفیق‌ها و کاستی‌هایی بوده است، اما آنچه در برپایی این رویداد فرهنگی- هنری قابل تأمل و تأکید است، به‌کارگیری تمام توان و انرژیی است که دست‌اندرکاران برپایی آن همچون هنرمندان، دبیران بخشهای مختلف، دبیرخانه دوسالانه، میزبانان دوسالانه، مرکز هنرهای تجسمی و... به‌کار بستند. انصاف نیست اگر به‌عنوان برگزارکنندگان دهمین دوسالانه یادی از نقاط برجسته و ضعف آن نکنیم.

بهزاد اژدری درباره كارگاه‌ها و همایشهای دوسالانه گفت: برگزاری همایشها و ورک‌شاپ‌ها حقیقتاً از ویژگیهای بسیار سودمند دوسالانه برای اهل فن بوده است. این مهم را می‌توان به طور ملموس‏تری از زبان مخاطبان آن برنامه‏ها شنید و با تحقیقی کارشناسانه‏تر و عمیق‏تر می‏توان شاهد اثرات شگرف آن در ارتقای کمیت و کیفیت آثار رسیده به دوسالانه‌های بعدی بود. جا دارد همین جا از مدیران و مسئولان هنری کشور تقاضا کنم بودجه برگزاری برنامه‏های جنبی بینال را به میزان قابل توجهی افزایش دهند.

وی با اشاره به حضور هنرمندان خارجی در این دوره از دوسالانه ادامه داد: دعوت از هنرمندان بنام و صاحب سبک بین‏المللی قطعاً تاثیرات بسیاری در اوج‌گیری و تکامل و بسط و گسترش و جهانی شدن هنر سرامیک ایران خواهد داشت. نمونه کوچک اما موفق آن در این دوسالانه تنها با حضور دو نفر از این عزیزان به‌خوبی قابل مشاهده است. ارتباط فرهنگی بین‏المللی قادر است سرعتِ رسیدن به نقطۀ مطلوب را شدت بخشد. همچنین می‏تواند در معرفی هنرمندان ایرانی به سایر هنرمندان و هنر دوستان جهان مؤثر باشد. پیامد حضور این دو مهمان خارجی و انتقال اخبار مثبت از دهمین دوسالانه سفال به آن سوی مرزها، تقاضای زیادی برای شرکت در یازدهمین دوسالانه ملی سفال را در پی داشته است. جالب آنکه بیشتر این تقاضاها از طرف هنرمندان مطرح اروپایی صورت گرفته و آنها تمایل خود را برای شرکت در رویدادهای هنری سرامیک در ایران ابراز کرده‏اند. همین شواهد کافی است تا نتیجه‏ بگیریم که دوسالانه سفال و سرامیک باید کم‏کم ابعاد بین‏المللی به خود بگیرد. همچنین هنرمندان سفالگر داخلی نیز در کنار سایر گردهمایی تجسمی در نمایشگاه‏های برون مرزی حضوری پررنگ داشته باشند. سیاست رسیدگی به این مهم و انگیزه آن هر قدر که باشد امید است بتواند فرآیند جهانی شدن هنر سفال و سرامیک را سرعت بخشد.

دبیر دهمین دوسالانه افزود: همان‌طور که پیش‏تر نیز اشاره شد، لازم است تا انجمن سفال و به تبع آن خانه سفال نقطه عطف و کانون توجه مسئولان فرهنگی و نیز خود هنرمندان سفالگر قرار گیرد. انجمن سفال و خانه سفال مسئولیت ملی رسیدگی به امور تخصصی سفال و سرامیک هنری کشور را به عهده دارند و قاعدتاً ‏باید به‌عنوان مهره اصلی، در تصمیم‏گیریهای کلان در عرصه سفال و سرامیک دخیل باشند. بسیار منطقی است اگر بگوییم هیچ مرجعی از خود هنرمندان سفالگر و سرامیست نسبت به خودشان برای تعیین سیاستهای فرهنگی و هنری و حرفه‏ای‏شان سزاوارتر نیست. ناگفته پیداست که این امر مهم به‌طور روشن و ملموس در ارادۀ مرکز هنرهای تجسمی و خصوصاً آقای شالویی متجلی شده است. سیاستهای اصلی و کلان دوسالانه دهم تقریباً با نظر شورای سیاستگذاری منتخب انجمن سفال صورت گرفت و نتایج مثبت و قابل توجه آن هم دیده شد. امید است این حرکت صحیح همچنان مستمر باقی بماند.

اژدری درباره اكسپوی سفال گفت: در این مجال نقد اولین اکسپوی تخصصی سفال و سرامیک به‌عنوان مهم‌ترین اهرم حمایت مالی از هنرمندان سفالگر ضروری می‏نماید. برگزاری اولین اکسپوی سفال در جای خود بسیار مهم و لازم و ضروری می‏نمود و برگزارکنندگان آن تمام تلاش خود را برای موفقیت آن به‌کار گرفتند، اما لازم است یادآوری شود که اکسپو به مثابه عملیات اقتصادی مهمی که از ساختار و قواعد و قوانین ریز و درشت علم بازاریابی و اقتصاد پیروی می‌کند، فرآیندی کاملاً تخصصی و جدی است. برگزاری اکسپو به شکل کنونی نمی‌تواند مثمر ثمر واقع شود. به‌کارگیری تمام عوامل مهم در یک حرکت حساب شده و مطلوب هر فرآیند اقتصادی ‌باید برای برنامه‌های آتی پیش‌بینی شود تا بتوان انتظار نتیجه مطلوب از آن داشت. متأسفانه این اکسپو به‏رغم وجود آثار در خور و شایسته نتایج مثبتی نداشت. عواملی همچون تیم تخصصی و کارشناسی قیمت‌گذاری مجرب، تیم تبلیغ و بازاریابی که به‌عنوان دو رکن اصلی برگزاری اکسپوی موفق عمل می‏کنند، در این رویداد وجود نداشت. امیدواریم تا از این تجربه در راه صحیح رسیدن به هدف بهره‏مند شویم و با ساختار علمی‏تر و شناخته شده‏تر و آزموده‏تری به برگزاری اکسپوهای موفق‏تر در آینده همت گماریم. همین‏جا به عنوان دبیر دهمین دوسالانه و نیز مدیر انجمن سفال و مهم‌تر از همه به‌عنوان یک هنرمند سفالگر نارضایتی خود را از عملکرد سازمانها و نهادهای قدرتمند و نیز عملی نکردن تعهد خرید آثار هنری از مجرای قانون مصوب مجلس (یک‌دهم درصد بودجه عمرانی نهادها) در سبک‏تر کردن باری که بر دوش هنرمندان عزیز است اعلام می‏دارم.

مدیر انجمن سفال درباره داوری آثار دوسالانه افزود: تا آنجا كه به خاطر می‏آید موضوع داوری و قضاوت همیشه یكی از بحث‏برانگیزترین موضوعات بوده است كه پیرامون هر پدیده‏ای كه به داوری انجامیده، وجود داشته است. فارغ از موضوع داوری (در ورزش و هنر و...)بسیار طبیعی می‌نماید كه برخی نسبت به نتایج داوری نقد داشته باشند.این مهم بسیار سودمند خواهد بود چنانچه بتوانند با معیارهای اخلاقی حرفه‏ای و منطقی هم همراه باشد. اما آنچه شاید بتواند به‌عنوان پاسخ از طرف گروه داوران ارائه شود یادآوری چهار نكته است: اول آنكه داوری نتیجه رأی‌گیری از جمع داوران به شیوه كاملاً دمكراتیك است. بدیهی است گاهی حتی تغییر نظر یك داور بتواند نتیجه داوری را كاملاً معكوس كند.

دوم آنكه مطمئن باشیم داوری در فضای سالمی صورت گرفته باشد كه به‌طور قطع و یقین در این دوسالانه نیز چنین بوده است.

سوم آنكه نتایج داوری به‌مثابه ارزشگذاری مطلق یا عكس آن نیست، بلكه شاید تغییر گروه داوری و به تبع آن تغییر نگاه‏ها و سیاست‏های داوران تا حدی در تغییر نتایج آن قابل پیش‏بینی باشد.

چهارم آنكه همانند هر فعلی كه خاستگاه بشری دارد مصون از خطای احتمالی نخواهد بود.

این چهار نكته قاعدتاً می‏تواند به بسیاری از دغدغه‏های موجود حول محور داوری پاسخ قانع‌كننده‏ای بدهد.

ضمن آنكه لازم می‏دانم یادآوری كنم كه تفاوت بسیاری بین نقد و اعتراض وجود دارد. نقد عنصر و پدیده‏ای فرهنگی، لازم و وارد و سازنده و حرفه‏ای است در حالی‏ كه اعتراض از این بار معنایی مثبت برخوردار نیست. خوشبختانه در این دوسالانه داوران محترم در چهار گروه مختلف به تناسب تخصص‏‏شان به امر داوری پرداختند. امید است نتایج داوری ایشان بتواند با درصد قابل قبولی در جهت احقاق حق هنرمندان عزیز گام برداشته باشد.

اژدری در ادامه گفت: از آنجا كه سفال و سرامیك دارای رویكردهای مختلفی است و نیز به‏ دنبال آن نیازمند پیگیری سیاستهای بعضاً متفاوت‏تری است، جا دارد در این مجال به‌عنوان آغاز یك انقلاب در شیوه برگزاری دوسالانه سفال و سرامیك هنری پیشنهاد كنم دوسالانه یا سالانه‏های تخصصی‏تر بخش‏های مختلف سفال و سرامیك مانند بخش تخصصی نقش برجسته و نقش بر روی سفال، هنری كاربردی و سرامیك‏دیزاین به‌صورت مستقل برگزار و مدیریت شود. این پیشنهاد به چند دلیل طرح می‌شود: اول آنكه در برخی از بخشها ضعفها و خطاهای جدی به‌‏رغم نیازهای شدید كنونی مشاهده می‏شود كه جا دارد مسئولان و دبیران مربوطه برای ارتقای كمّی و كیفی آن چاره‌اندیشی كنند. به همین دلیل برگزاری نمایشگاه‏‏های تخصصی به زعم حقیر یكی از این مشوق‏ها و ترغیب كننده‏هاست.

دوم آنكه مشکلات هر بخش تخصصی در بسیاری از موارد تنها موضوع همان بخش است و قاعدتاً و به ناچار باید به‌طور خاص در همان مقوله سرمایه‏گذاری و چاره اندیشی کرد.

سوم آنكه در برگزاری تنها یك دوسالانه در طی هر دوسال، برخی از بخشها و زیر مجموعه‌ها تحت‌الشعاع قرار می‌گیرد و مغفول می‏ماند. سیاست فوق مانعی جدی در این جهت ایجاد می‏كند.

چهارم آنكه نظر به وسعت پدیده سفال وسرامیك با رویكرد هنری، برگزاری دوسالانه بسیار ناكافی به‌نظر می‏رسد. بنابراین به‌طور واضح پیشنهاد می‏كنم تعدد برگزاری نمایشگاه‏های تخصصی سفال و سرامیك هنری در گرایش‏های مختلف به‌عنوان سیاست دنبال شود و دوسالانه تنها به‌عنوان مجالی برای ارائه آخرین دستاوردهای هنری و تكنیكی و در مقام برآیند حضور بهترین و پیشروترین آثار و هنرمندان عهده‏دار مسئولیت دوسالانه خود باشد. دوسالانه‏ها قطعاً مسئول پذیرش هر اثری نیستند و ‏باید تنها میزبان كیفی‏ترین آثار هنری باشند و لازم نیست معیارهای كمّی را در ارزیابی آنها دخیل كرد.

بار دیگر توجه مسئولان و هنرمندان عزیز را به اهمیت رسیدگی و تجهیز خانه سفال و انجمن هنرمندان سفالگر معطوف می‏کنم زیرا ایمان دارم این مهم خواهد توانست جهش‏های بزرگی را در راه رسیدن به نقطه مطلوب سبب شود.

دبیر دهمین دسالانه ملی سفال معاصر ایران در پایان گفت: همین جا از مسئولان و دبیرخانه دوسالانه برای مستند‌سازی برنامه‏های جنبی و رویدادهای مختلف و نیز چاپ به موقع كتاب و E-book این دوسالانه تشكر‏ می‌کنم و از آنها می‌خواهم تا مستندسازی دوسالانه‏های گذشته را هم كه به دلایلی زمین گذاشته شده بود، پیگیری کنند و این اسناد را كه بخش قابل توجه و مهم و مورد استفاده‌ای در تاریخ هنر معاصر ایران است، به چاپ برسانند. در آخر از همه هنرمندان عزیز كه به‌حق صاحبان و میزبانان اصلی این جریان ملی هنری هستند قدردانی و تشكر می‏کنم و حضور قوی ایشان كه موجبات اقرار همه گروه‏های هنری در باب جهش قابل توجه هنر سفال و سرامیك شده است را پاس می‌دارم.

در ادامه محمد مهدی قان‌بیگی، هنرمند پیشکسوت سفال طی سخنانی گفت: متأسفانه در کشور منتقد هنری نداریم که سمت و سوی درستی به هنرمندان جوان بدهند و فقط تعدادی منتقد خاموش داریم.

قان‌بیگی ادامه داد: امروز بی‌ینال‌ها و جشنواره‌ها برای هنرمندان برای کسب جایزه اهمیت یافته‌اند در حالی که هنرمندان ‌باید به دوسالانه‌ها و جشنواره‌ها به فرصتی برای ارزیابی و محکی برای نقاط قوت و ضعف نگاه کنند.

در ادامه این مراسم از فخری گلستان، هنرمند خودآموخته و پیشكسوت سفال و زنده‌یاد عربعلی شروه تجلیل شد و لیلی گلستان دختر فخری گلستان جایزه و لوح سپاس و تندیس جشنواره را دریافت كرد. جایزه زنده‌یاد شروه نیز به خانواده این هنرمند اهدا شد.

در ادامه مراسم برگزیدگان دهمین دوسالانه ملی سفال معاصر ایران معرفی شدند و جوایزشان را دریافت کردند./